Tybet - dach swiata

Krotka wolnosc, ktora Tybet uzyskal w 1913 r. stracil 7 pazdziernika 1950 r., kiedy to Chinska Armia Ludowo-Wyzwolencza przekroczyla jego granice. Naprzeciwko dobrze uzbrojonej armii stanela garstka zolnierzy uzbrojonych w przestarzala bron. Opor zostal szybko zlamany. I nie tylko dlatego, ze dysproporcja sil byla znaczna, ale ze ze strony Dalaj Lamy nie padlo hasla do walki przeciwko najezdzcom. Chinczycy w Tybecie nie byli nowym zjawiskiem. Wszyscy liczyli, ze to chwilowa zmiana i autorytet Dalaj Lamy uratuje wolnosc.
W rok pozniej wyjechala do Pekinu delegacja tybetanska, ktora miala prowadzic rozmowy na temat wycofania wojsk chinskich. Nic z tego nie wyszlo. Zostala zmuszona do podpisania “17 punktowego ukladu w sprawie pokojowego wyzwolenia Trybetu”. Chinczycy zagwarantowali w niej wolnosc religijna, zwyczajow, zachowania klasztorow, rozwoj szkolnictwa, autonomie etc. Slowem - Tybetanczycy mieli stracic “tylko” niezaleznosc, jako panstwo i narod. Wsrod zapewnien znalazl sie i taki zwrot, ktory gwarantowal, ze “wladze centralne nie beda zmienialy istniejacego w Rybecie systemu politycznego, (...) istniejacego statusu, funkcji ani pelnomocnictw Dalaj Lamy”.
Wkrotce okazalo sie, ze chinskie widzenie swiata rozni sie od tybetanskiego. Rozpoczeto wprowadzanie “demokratycznych reform”. Jednym z pierwszych przejawow stalo sie utworzenie tybetanskiego okregu wojskowego i wprowadzenie do Tybetu polmilionowej armii. Kolejnym krokiem przesladowania religijne i doprowadzenie, dzieki reformie rolnej, do kleski glodu.